Stress is de ziekte van het derde millennium. Omdat juist Frankrijk al eeuwen toonaangevend is waar het gaat om nieuwe ontwikkelingen en ’joie de vivre’ kijken we eens achter de schermen van de Franse wellness industrie.
Dicht bij huis, in de Noord-Franse regio Lorraine (ofwel Lotharingen) met de grote steden Metz, Nancy en Epinal, wordt al sinds de Romeinse oudheid gebruik gemaakt van natuurlijke medicinale warmwaterbronnen (voor kuren én voor ontspanning). De grote kuuroorden en wellnesscentra (thermen of spa’s genoemd) bevinden zich in steden als Amnéville, Vittel, Contrexéville en Plombière-les-bain. Hier worden drie soorten activiteiten gecombineerd: cures, ontspanningsactiviteiten en schoonheid.
Magie
“Spa is momenteel hét magische woord in Frankrijk, en is in de ogen van het publiek synoniem aan: welbevinden”. Aan het woord is Olivier Aron directeur van een Frans marketingbureau en medeoprichter van de Massage Academy. “Thermen of ook wel spa’s zijn een ‘uitvinding’ uit de Romeinse tijd. Het woord spa is afkomstig van het Latijnse ‘Sanitas per Aqua’ ofwel ‘gezondheid door water’. De huidige thermen en spa’s zijn nog altijd op dit idee gebaseerd”. De meeste Centre Thermal in Frankrijk bieden drie soorten activiteiten aan, of een combinatie daarvan: cures (op medische basis), ontspanningsactiviteiten (wellness) en schoonheidsactiviteiten (esthetique/cosmethique).
Het kuren neemt onder deze drie een enigszins aparte plaats in door het medische karakter ervan. De ontwikkelingen in deze branche zijn minder gevoelig voor mode en trends en worden minder bepaald door vraag en aanbod. In Frankrijk wordt het kuren trouwens vergoed door het ziekenfonds. Men heeft recht op 21 dagen kuren per jaar, en zolang verblijft men dan meestal ook in het kuurcentrum. Bij het kuren wordt gebruik gemaakt van de geneeskrachtige werking van het bronwater (bijvoorbeeld zwavelhoudend) en het kuren gebeurt dan ook altijd onder begeleiding van medisch geschoold personeel.
Verschuivingen
De grote verschuivingen vinden plaats binnen de twee andere gebieden: ontspanning en esthetiek. “Onze activiteiten en ons imago verschuiven van het kuren naar zowel fitness, wellness en beauty” aldus Sophie Thouvenot, marketing manager van Les Thermes de Vittel (Elzas). “Met een cliëntèle van 40.000 vormen fitness en wellness inmiddels de grootste tak van ons centrum. We richten ons natuurlijk ook op een jongere doelgroep dan de kuurafdeling. In Frankrijk kennen we inmiddels een werkweek van 35 uur, dus de mensen hebben meer tijd (maar ook meer behoefte) aan verzorging en ontspanning.” De meeste bezoekers van de Thermen in Vittel komen een lang weekend, of zelfs een hele week ‘Cocoonen’, zoals Sophie Thouvenot het aanduidt. Men verblijft daarbij in een van de vele luxe hotels die het rustgevende en park-achtige Vittel rijk is. “Zowel ontspanning als beauty zijn tijdens het verblijf belangrijk. We hebben daarbij binnen onze beauty-afdeling inmiddels zelfs 40% mannelijke klanten”.
Lichaam en geest
De werkzaamheden verbreden zich snel, met name in de richting van de verschillende ontspanningsbehandelingen. Er is daarbij aandacht voor lichaam én geest. “De inspiratie komt in Frankrijk vooral uit Noord Afrika en in de oriënt”, geeft Sophie aan: het gebruik van etherische oliën bij massage maar ook toegevoegd aan douchewater (de nieuwe productlijn in 2006 is daarbij ‘Sultane de Saba’), Shamaanse steentherapie (gebaseerd op de techniek van verwarmde basaltstenen geplaatst op de energiepunten van het lichaam, duur 45min., kosten 69€), de Japanse Shiatsu massage (druktechniek voor het stimuleren van de energiestromen door het lichaam, duur 40min., kosten 75€), en de Libaneese Neroli scrub (ook van ‘Sultane de Saba’, duur 30min, kosten 39€). De oosterse Hammam is niet meer weg te denken uit de Franse centra. Maar er is ook ruimte voor de traditionele behandelingen, voor algentherapie of voor fangotherapie.
Combinatie
In Plombière-les-Bains (Vogezen) maken de Thermes de Napoleon een vergelijkbare opleving door als die in Vittel. Plombière was al geliefd bij Napoleon III, die leed aan maag en darmklachten en van het geneeskrachtige bronwater veel profijt had. Nu voorzien tientallen bronnen met water van 85ºC de Hammams van hun ontspannende warmte. De oorspronkelijke Romeinse bronnen bevinden zich diep onder het straatniveau en zijn te bezichtigen. Maar de hitte is er bijna ondragelijk en een verblijf in het prachtig gerestaureerde Napoleontische badhuis is heel wat aangenamer.
Text: Arjan Mulder
Dit artikel verscheen in aangepaste vorm in vakblad The Beauty specialist.
- More information: Thermes de Vittel, Plombière les Bains
- View the locations on the map
