Baden-Baden – kuuroord der kuuroorden. Het imposante Friedrichsbad en de Trinkhalle in het Kurpark zijn al eeuwen trekpleisters voor de rijken der aarde. Maar Baden-Baden ging met de tijd mee. Terwijl veel traditionele kuurplaatsen slechts het verleden koesteren, vinden we hier in het Duitse Schwartzwald een levendige mix van oud en nieuw. Thermale baden in klassieke stijl en oude romeinse bronnen gaan hier samen met de modernste wellnessbehandelingen. Traditionele westerse kuur- en geneeswijzen vinden we naast een authentieke Ayurvedische kliniek. En naast een kuurgrot met Dode Zee zout zien we Arabische massages in de Purezense Day Spa en rustgevende kleuren in Beauty Tempel Eberle in het Queens hotel. Hedendaags genieten in Baden-Baden. In stijl, en met traditie.
‘Rijk’ verleden
De Romeinen ontdekten de warme bronnen in het Zwarte Woud. De ruïnes van de badhuizen zijn nog zichtbaar. Maar echte aantrekkingskracht kreeg Baden-Baden toen rond 1800 in het Kurpark een heus Parijs Casino verrees (om het gok-verbod in Frankrijk te omzeilen) inclusief originele inventaris. Zien en gezien worden in Baden-Baden werd belangrijk voor componisten, de Europese adel en Russische dichters.
Als we rondwandelen voelt het of we in het statige Wenen zijn. Oudere en jonge mensen flaneren met flair, statige gebouwen, veel groen, bedrijvige winkeltjes, levendige terrassen en koetsjes in het stadspark. Het Brenner’s Parkhotel & Spa ligt er als één van de Leading Hotel of the World trots bij. En vanuit de bossen op de omringende heuvels sijpelt het bronwater al eeuwen naar beneden. Maar de laatste jaren komen ook steeds vaker paragliders naar beneden, wat goed de mix van jong en oud publiek in het moderne Baden-Baden illustreert.
Het stijlvolle Friedrichsbad en de moderne Caracalla thermen
Midden in Baden-Baden zien we de koepel van het prachtige Friedrichsbad uit 1877. Het Friedrichsbad mag niemand missen! Precies op de plaats van een oud Romeins badhuis vult warm bronwater de talloze baden van deze bad-tempel en verwarmt de vloeren. Je voelt de geschiedenis als je hier vanuit het water omhoog kijkt in de grote koepel boven je. Totale ontspanning wordt hier bereikt door een afwisseling van koude en warme thermale baden, warme en hete lucht kamers, zeep- en borstelmassages, stoombaden en thermale douches.
Het bezoek wordt afgesloten in een statige rustruimte, waar we liefdevol en op fluistertoon worden toegedekt door een van de medewerkers. De toegang tot het badhuis is gemengd, en uitsluitend naturistisch, dus naakt. Dat past helemaal in de Duitse traditie. En hoewel gasten uit bijv. het preutse Amerika er dus niet binnengaan, tornt men in Duitsland gelukkig liever niet aan deze naakt-cultuur. De zeep-massage in het Friedrichsbad (ook bloot, en gemoedelijk met acht personen tegelijk) maakt weer eens duidelijk hoe groot de cultuurverschillen wereldwijd zijn: vier Japanse zakenlieden laten zich heerlijk boenen terwijl hun Amerikaanse collega’s liever het park ingaan. Of ze gaan naar de nieuwe Caracalla Thermen, sinds twee jaar geopend en badkleding verplicht.
De Caracalla Thermen (genoemd naar een Romeinse keizer) vormt werkelijk in alle opzichten een tegenpool van het Friedrichsbad. En toch liggen ze beiden op nog geen 100 meter van elkaar harmonieus midden in het stadje. De Caracalla Thermen zijn een aanwinst als het gaat om het trekken van een jonger publiek, het levendig houden van de stad, en het bieden van moderne sauna en wellness-faciliteiten zoals het Friedrichsbad dat niet kan. In een pseudo-Romeinse stijl met mozaïeken en beelden zijn hier alle vormen van vermaak en behandelingen mogelijk. Maar persoonlijk zou ik kiezen voor het Friedrichsbad, en zou ik voor behandelingen aankloppen bij een van de vele hotels of bij Purezense Day Spa.

Pamperen in Purezense Day Spa
De spa- en badcultuur in Baden-Baden trekt niet alleen kuurgasten, maar ook ondernemende Nederlanders. Sinds november 2010 hebben Hanneke Cramer en Hubert van Delft er hun Purezense Day Spa met o.a. authentieke Arabische massages. Hanneke: “In Nederland gaf ik al massages. Later heb ik ook de opleiding tot schoonheidsspecialist gevolgd”. In het fraaie pand midden in het voetgangersgebied voel je je direct welkom. “Aan deze sta-tafel houden we direct na binnenkomst met elke klant een persoonlijk adviesgesprek. Ik wilde een open, moderne en eigenzinnige vormgeving, die recht doet aan de historie van het pand, én aan mijn liefde voor Azië”. Purezense Day Spa hoort bij de selecte groep spa’s die de authentieke Arabische bedoeïenen massages Kassaath Hawa (glaasjes en vuur) en Khiaahh Milhh (pakkingen met zout) kunnen bieden. Hanneke: “Ik heb daarvoor trainingen gevolgd bij Brenda van de Brink tijdens mijn verblijf in Jordanië. Nu ben ik een van de weinigen die deze trainingen zelf geeft in Europa. Duitsland lijkt misschien heel nuchter, maar er is hier ook een grote voedingsbodem voor alternatieve behandelingen. En zelfs voor ‘geloof’ in bepaalde voeding of spirituele zaken”.
Inmiddels werken Hanneke en Hubert samen met veel hotels die vaak gasten naar hen doorsturen:

“Vooral de Arabische honing massage (Masaasj al Easal) is in trek. Die is erg goed tegen cellulitis”. Bij alle behandelingen ligt de focus op de persoonlijke touch. Hanneke: “De massage opleidingen in Duitsland richten zich veelal op sport-massage. Maar dat is voor onze praktijk niet goed. Ik heb graag personeel met een beauty achtergrond, dat begrijpt hoe belangrijk persoonlijke aandacht is bij alles wat met aanraking te maken heeft”. Bij de rondgang door de vele behandelruimtes zien we een authentieke Shirodhara tafel. Maar ook zien we een Hamam, met echte zeep-behandeling, ruimtes voor cosmetische behandelingen, en een spa-shop met o.a. authentieke Dode Zee producten van La Cure. Naast dit alles geeft Hanneke ontspannings-massages tijdens de vele workshops en congressen in Baden-Baden en geeft ze massage trainingen: “Duitsland is wel een land waar je jezelf als nieuwkomer moet bewijzen. Maar het is ons gelukt!”
Moderne wellness in elk hotel
Baden-Baden leeft. Naast alle traditie. Heel nieuw in het aanbod is de inrichting van een kuurgrot met Dode Zee en Himalaya steenzout. Verblijf minimaal 30 min., goed voor de ademhalingswegen. Maar we zien de vernieuwing ook terug in het wellness-programma van de diverse hotels. Na een traditioneel kuurbad wil de kuurgast genieten van een meer hedendaags aanbod. In het Best Western Queens Hotel praten we daarover met marketing manager Andrea Schultz en Frau Uschi Eberle. “Ik heb in dit hotel al 30 jaar mijn eigen Beauty Temple Eberle. En ik weet als geen ander dat ik met de tijd mee moet”.

De klanten van Frau Eberle willen iets persoonlijks ervaren. Daarom is ze blij dat ze in het Queens hotel haar eigen lijn kan uitzetten. “Ik vind zelf een warme en kleurrijke omgeving erg belangrijk. Daarom heeft hier elke ruimte een eigen sfeer, door gekleurd licht. De gasten bepalen zelf hun behandelruimte”. Het is erg mooi gedaan: warm, persoonlijk, en niet kitscherig. Het Queens hotel is een gemoedelijk hotel, in een rustig groen wijkje dicht bij het Kurpark en het centrum. Het behandelings-aanbod loopt van massages, facials en pakkingen tot behandelingen met Caviaar-extract, aromatherapie en stempel-massage. Een 2-daags Harmony-weekend (2x overnachting all-in, luxe behandelingen) kost in ‘Queens’ rond €400.

Authentieke Ayurveda in Devaya
Na een ontspannende wandeling door het Kurpark en langs het Kurhaus gaan we verder naar een authentieke Ayurvedische kliniek…. im Schwartzwald. De Devaya Authentic Ayurveda kliniek is gevestigd in het fraaie Vicotia gebouw. We praten daar met Geschäftsführerin Daniela Peisger, die zelf oer-Duits is maar naar eigen zeggen zonder Ayurveda niet meer had geleefd. “Ik was tot mijn 15e ziek. Ik had alle artsen in Duitsland inmiddels gezien toen mijn moeder me als laatste mogelijkheid een half jaar naar een Ayurvedische arts op Shri Lanka stuurde. Ik kwam gezond terug”. Haar civiel-technische opleiding komt nu alleen nog van pas als er in de kliniek iets gerepareerd moet worden. “Alle medewerkers heb ik persoonlijk uit Shri Lanka gehaald. De kliniek is mijn ziel en zaligheid. Ik geloof erin. Het komt van binnenuit. Ik kan het vanuit onze westerse kennis niet allemaal verklaren, maar het werkt”.
Ayurveda is een holistische benadering. De arts en behandelaars denken vanuit de drie dosha’s Vata, Pitta en Kapha. Gasten zijn hier 7 uur per dag om te werken aan het herstel van hun balans via massages, yoga, medidatie en kennis over voedsel. Elke behandeling start met een uitgebreide analyse door de ayurvedische arts. Alle oliën en kruiden die bij de behandeling en de maaltijden nodig zijn worden uit Shri Lanka geïmporteerd. Daniela gaat zelf nog elk half jaar naar Shri Lanka. De Ayurvedische leer heeft haar helemaal overtuigd: “Maar het moet wel authentiek zijn. Zo maar een Shirodhara behandeling geven om uit te proberen (zoals veel spa’s tegenwoordig doen) kan de klachten of de onbalans juist vergroten. Dat heeft geen enkele zin, en dat zullen we hier nooit doen”.
Baden-Baden: hedendaags genieten in stijl en met traditie!
Tekst: Arjan Mulder
- Meer info en foto’s: Purezense Day Spa, Queens Hotel Baden-Baden, Devaya Authentic Ayurveda, Friedrichsbad, Caracalla Thermen, Brenner’s Park hotel & Spa, Salina Salz Grotte, Tourismus Baden-Baden, Duits Verkeersbureau
- Bekijk de locaties op de kaart








